Co to jest chargeback i kiedy można się o to ubiegać?

Posługiwanie się elektronicznymi płatnościami to duże ułatwienie podczas zakupów zarówno w codziennym życiu , jak i w internecie. Łatwość, jaka towarzyszy wirtualnym finansom, nie powinna jednak usypiać czujności. Co zrobić, gdy np., zakupiło się wadliwy towar lub ktoś wyłudził na nasze dane jakąś usługę? Wówczas warto skorzystać z obciążenia zwrotnego. Co to jest chargeback?

Co to jest chargeback

Płatności elektroniczne otaczają dziś z każdej strony. Kartą można zapłacić robiąc zakupy, odwiedzając lekarza, idąc do restauracji, a nawet płacąc za przejazd autostradą i wypożyczając narty. Równie wygodnie wygląda dziś robienie internetowych zakupów. Przy pomocy szybkiego przelewu za pomocą usług np. PayU lub PayPal, a także BLIK – w kilka sekund można dziś zamówić dowolnego rodzaju towar. Chcemy szybko przelać komuś pieniądze? Nie ma problemu, za pomocą strony internetowej banku można tego dokonać dziś w mniej niż minutę.

Ryzyko związane z elektronicznymi płatnościami

Ta szybkość i wygoda, jaka niewątpliwie towarzyszy tego typu transakcjom, bywa jednak czasami zdradliwa. Upowszechnienie się płatności elektronicznych wielu może wpędzać w rutynę i nieuwagę. W końcu to przy tak prostych i wykonywanych codziennie rzeczach nic nie może pójść nie tak? Tymczasem chlebem powszednim są dziś np. przelewy wykonywane omyłkowo na niewłaściwe sumy, a także kupowanie wadliwego towaru, awarie techniczne systemów płatności i inne problemy z internetowymi usługami.

Kłopoty z płatnościami elektronicznymi nie muszą mieć miejsca zresztą tylko w sieci. Zdarza się, że np. kasjer wprowadzi niewłaściwą cenę na terminalu, a konsument – odruchowo przyłoży kartę do terminala. Niektórzy wolą też podczas pozytywnego rozpatrzenia reklamacji uzyskać pieniądze wprost na konto bankowe, a nie w formie gotówki. Na wypadek wszystkich wspomnianych problematycznych sytuacji, przewidziana została wartościowa usługa – chargeback.

Co to jest chargeback i na czym polega?

Chargeback to usługa, która biorąc pod uwagę mnogość codziennie popełnianych błędów i pojawiających się problemów z elektronicznymi płatnościami, jest upowszechniona. Alternatywnym terminem dla słowa „chargeback” jest obciążenie zwrotne. Polega to na zwrocie środków pieniężnych na konto konsumenta, o co wnioskuje wystawca karty w imieniu konsumenta (czyli w głównej mierze bank).

Całą procedurę rozpoczyna oczywiście konsument, który stwierdza, że dana sytuacja upoważnia go do ubiegania się o zwrot środków na konto w swoim banku. Decyzję podejmuje placówka bankowa, która ocenia, czy istnieją podstawy do ubiegania się o zwrot pieniędzy. Jeśli decyzja zostanie rozpatrzona pozytywnie  (wniosek  będzie zasadny), to środki trafiają na konto zgodnie z godzinami sesji przychodzących. Kwota zwrotu zazwyczaj pokrywa się z tą, o jaką wnioskował uprzednio konsument.

Nie ma jednak reguł i ustandaryzowanych procedur, a każdy wniosek o zwrot jest rozpatrywany indywidualnie. Nalicza się za to oczywiście dodatkowe opłaty według cennika banku.

W jakich sytuacjach przysługuje chargeback?

Po przytoczeniu definicji i zasad działania usługi chargeback, warto wymienić sytuacje, w których według teorii można ubiegać się o uzyskanie zwrotu środków na konto i w jakich potencjalnie można je uzyskać. Na początku, wymienimy zasady dotyczące transakcji internetowych.

  1. Dostarczony towar jest niezgodny z opisem lub został uszkodzony.
    Konieczne będzie wykazanie przez konsumenta, że skontaktował się ze sklepem i poinformował go o zaistniałym problemie. Jeśli mowa o niezgodności z opisem – należy wykazać, na czym niezgodność polega (inny towar, towar nie posiada danych cech itd.). W przypadku uszkodzenia, przyda się dokumentacja fotograficzna.
  2. Dokonano zwrotu towaru, ale nie otrzymano zwrotu gotówki.
    Wówczas będzie trzeba przedstawić np. korespondencję ze sklepem, skan formularza zwrotnego i powołać się na regulamin sprzedaży w danym sklepie.
  3. Towar w ogóle nie został dostarczony.
    W dobie usługi śledzenia przesyłek (tzw. trackingu), ułatwieniem będzie przedstawienie statusu przesyłki. Konieczne będzie też poświadczenie, że skontaktowało się z kurierem lub pocztą w sprawie statusu dostarczenia przesyłki.
  4. Obciążenie karty płatniczej bez wiedzy klienta.
    Konsument w takiej sytuacji musi udowodnić, że daną należność pobrano z konta bezzasadnie (nie jest ona kwestią np. prowizji za prowadzenie konta lub prowizji za skorzystanie z bankomatu innego banku). Niezbędne będzie też uprzednie skontaktowanie się w tej sprawie z bankiem w celu, najpierw, wyjaśnienia nieporozumienia.
  5. Doszło do podwójnego lub wielokrotnego pobrania środków z konta z jednorazową usługę.
    Jak w punkcie czwartym. Konsument musi wykazać, że opłata została pobrana w sposób bezzasadny i pierw poprosić bank lub dany punkt usługowy o wyjaśnienie.
  6. Transakcja może być wynikiem oszustwa, wyłudzenia, kradzieży.
    Jeśli posiada się podejrzenia, że dana transakcja została dokonana w ramach np. kradzieży danych, podpatrzenia danych karty lub włamania na konto bankowe – należy niezwłocznie skontaktować się z bankiem. Warto będzie też zgłosić taką niepożądaną transakcję danemu np. sklepowi internetowemu.

Jak przebiega ubieganie się o chargeback?

Proces ubiegania się o przeprowadzenie usługi chargeback można rozpisać w kilku konkretnych etapach.

  1. Po stwierdzeniu przez konsumenta, że zaistniała sytuacja uprawnia go do uzyskania zwrotu gotówki w ramach usługi chargeback, musi on zwrócić się do swojego banku np. drogą infolinii, czatu lub wiadomości mailowej.
  2. Wskazane będzie poinformowanie o okolicznościach i przyczynie, za jaką zwrot miałby być dokonany.
  3. W przypadku stwierdzenia przez bank (wystawcę karty), że konsument ma prawo do zwrotu w ramach procedury chargeback, kontaktuje się on z Centrum Autoryzacyjnym (zwanym też rozliczeniowym).
  4. Centrum Autoryzacyjne podejmuje kontakt z podmiotem, u którego konsument domaga się zwrotu (np. ze sklepem internetowym). Informuje się je o zaistniałej sytuacji, po czym sklep ma wyznaczony termin na udzielenie odpowiedzi.
  5. Sprzedawca ma prawo do przyjęcia lub odrzucenia wniosku o zwrot. W przypadku decyzji odmownej, sprzedawca musi przedstawić pisemne uzasadnienie podjętej decyzji. W przeciwnym razie – środki muszą zostać niezwłocznie przekazane do zwrotu na konto konsumenta.
  6. Centrum Autoryzacyjne informuje wystawcę karty (bank) o podjętej przez sprzedawcy decyzji.
  7. Bank przekazuje wszystkie informacje klientowi, potwierdzając informacje o zwrocie lub też uzasadniając ewentualną decyzję sprzedawcy o odrzuceniu wniosku o chargeback.

O czym trzeba pamiętać, aby w przyszłości unikać wnioskowania o chargeback?

Jak widać po powyższym opisie przebiegu ubiegania się o chargeback, jest on dość czasochłonny i wymaga od konsumenta sporej dozy cierpliwości. Choć wiele sytuacji, po których chce się ubiegać o chargeback, to zdarzenia losowe, na które nie mamy wpływu, to warto zachować podstawowe środki ostrożności, aby zminimalizować ryzyko w przyszłości. Mowa tutaj oczywiście o internetowych zakupach.

  1. Należy czytać dokładnie opis kupowanego produktu.
  2. Warto przed zakupem przeczytać regulamin dotyczący zakupów, dostawy i zwrotów.
  3. Warto sprawdzić najpierw kwotę zakupu, nim ostatecznie dokona się płatności.

Dodaj komentarz